Soru Diferansiyel Denklemler (2 Soru, Biri Çözüldü)

Konusu 'Akademik Soru Çözümleri ve Kaynakları' forumundadır ve fuat tarafından 18 Ocak 2021 başlatılmıştır.

Yüklüyor...
  1. fuat

    fuat Yeni Üye

    Mesajlar:
    6
    Beğenileri:
    1
    Cinsiyet:
    Bay
    dif.JPG

    Arkadaşlar merhaba bu soruları çözebilirmisiniz çözebilir misiniz acaba?
    Destekleriniz için şimdiden teşekkürler.
    Son düzenleyen: Moderatör: 18 Haziran 2023

  2. Benzer Konular: Diferansiyel Denklemler
    Forum Başlık Tarih
    Akademik Soru Çözümleri ve Kaynakları Tam Diferansiyel Tip Denklemler 19 Temmuz 2026
    Akademik Soru Çözümleri ve Kaynakları Diferansiyel Denklemlerin Sayısal Çözümünde Euler Yöntemi - Programlama 6 Mart 2026
    Limit ve Süreklilik,Türev,İntegral Diferansiyel Denklemlerde Başlangıç Şartları-Laplace Dönüşümü-Noktanın Analitiği ve Türev 7 Eylül 2024
    Akademik Soru Çözümleri ve Kaynakları 1. Mertebe Lineer Diferansiyel Denklemlerde İntegrasyon Çarpanıyla ve Laplace Dönüşümüyle Çözüm 4 Ağustos 2024
    Akademik Soru Çözümleri ve Kaynakları Diferansiyel Denklemler Ders Notları - İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi 29 Haziran 2023

  3. Honore

    Honore Yönetici Yönetici

    Mesajlar:
    11.500
    Beğenileri:
    652
    Cinsiyet:
    Bay
    Meslek:
    Müh. (Elk./Bilg.)
    y''' + 2y'' + 4y' + 5y = 2·[ e^(2x) ]·sin(2x) diferansiyel denkleminin çözümü:

    Türev operatörü d / dx = r olmak üzere karakteristik denklem: r^3 + 2r^2 + 4r + 5 = 0 olup kökleri temel cebirsel yöntemlerle bulunamaz ve ancak bir sayısal çözümleme yöntemiyle veya WolframAlpha ya da Symbolab gibi böylesi nümerik hesapları yapabilen bir sitede çözülebilir. Soruyu bu şekilde verip de çözüm isteyen hoca kimse ona aynen bunların söylenmesi, ya katsayılarda veya işaretlerde bir hata yapmış olabileceğinin belirtilmesi gerekir.

    Çünkü; r1 ≈ -1,526, r2 ≈ -0,237 - i·1,7946, r3 ≈ -0,237 + i·1,7946 köklerine göre homojen çözüm;
    yh(x) ≈ C1·e^(-1,526·x) + [ e^(-0,237·x) ]·[ C2·cos(1,7946·x) + C3·sin(1,7946·x) ]

    WolframAlpha Kontrolu:
    https://www.wolframalpha.com/input/?i=y''' + 2y'' + 4y' + 5y = 0

    Özel Çözüm için sadece çözüm yolunu yazayım, isteyen ve zamanı olan varsa oturup uğraşsın çünkü kendi ödevim veya sınavım bile olsaydı yine uğraşmazdım. WolframAlpha bile sonucu veremiyor (veya sadece paralı üyelerine gösteriyor):
    https://www.wolframalpha.com/input/?i=y''' + 2y'' + 4y' + 5y = 2·[ e^(2x) ]·sin(2x)

    yö(x) = [ e^(-0,237·x) ]·[ A·cos(1,7946·x) + B·sin(1,7946·x) ] fonksiyonundan birinci, ikinci, üçüncü türevler alınıp denklemdeki yerlerine yazılacak, daha sonra sadeleştirmeler yapılıp A ve B katsayılarına göre ve Belirsiz Katsayılar Kuralı gereğince oluşan iki bilinmeyenli denklem çözülüp A ve B katsayıları bulunacak ve yö(x) özel çözümü belirlenecek.

    Tam genel çözüm de yh(x) ve yö(x) toplanarak oluşturulacak.
    ---
    y'' + 4y' + 4y = [ e^(-2x) ] / (1 + x^2) diferansiyel denklemi Lagrange Sabitin Değişimi yöntemi ile çözülebilir:

    r^2 + 4r + 4 = (r + 2)^2 = 0 ⇒ r = -2 çift katlı kök olduğundan homojen çözüm yh(x) = (C1 + C2·x)·e^(-2x)....(I)
    Türevler alınıp;
    y' = -2(C1 + C2·x)·e^(-2x) + C2·e^(-2x) + (C1' + C2'·x)·e^(-2x) eşitliğinden (C1' + C2'·x)·e^(-2x) = 0 ⇒ C1' + C2'·x = 0....(II)
    y' = -2(C1 + C2·x)·e^(-2x) + C2·e^(-2x) + 0
    y' = -2(C1 + C2·x)·e^(-2x) + C2·e^(-2x)....(III)
    y'' = 4(C1 + C2·x)·e^(-2x) - 2C2·e^(-2x) - 2C2·e^(-2x) - 2(C1' + C2'·x)·e^(-2x) + C2'·e^(-2x)
    y'' = (4C1 + 4C2·x - 4C2)·e^(-2x) + (-2C1' - 2C2'·x - C2')·e^(-2x)....(IV)
    (IV), (III), (I) eşitlikleri denklemdeki yerlerine konularak;
    (4C1 + 4C2·x - 4C2)·e^(-2x) + (-2C1' - 2C2'·x - C2')·e^(-2x) - 8(C1 + C2·x)·e^(-2x) + 4C2·e^(-2x) + 4(C1 + C2·x)·e^(-2x) =
    [ e^(-2x) ] / (1 + x^2)
    4C1 + 4C2·x - 4C2 - 2C1' - 2C2'·x - C2' - 8(C1 + C2·x) + 4C2 + 4C1 + 4C2·x = 1 / (1 + x^2)
    - 2C1' - (2x + 1)·C2' = 1 / (1 + x^2)....(V)
    (II) ve (V) denklemlerinden oluşan C1' ve C2' bilinmeyenlerinden oluşan iki bilinmeyenli denklem sistemi;
    C1' + x·C2' = 0....(VI)
    -2C1' - (2x + 1)·C2' = 1 / (1 + x^2)....(VII)
    (VI) denklemi 2 ile çarpılıp (VII) ile toplanırsa C2' = -1 / (1 + x^2)....(VIII) ⇒ C2 = -arctan(x) + K2....(IX)
    (VIII) eşitliği (VI) denklemindeki yerine yazılıp; C1' = x / (1 + x^2) ⇒ C1 = (1 / 2)·ln(1 + x^2) + K1....(X)
    x değişkenine bağlı (X) ve (IX) katsayıları (I) denklemine taşınıp tam genel çözüm;

    y(x) = { [ (1 / 2)·ln(1 + x^2) + K1 ] + [ -arctan(x) + K2 ]·x }·e^(-2x)....(XI)

    WolframAlpha Kontrolu:
    (XI) denkleminin aynı ama K1 ve K2 yerine C1 ve C2 olan biraz değişik yazılışı:
    [​IMG]
    https://i72.servimg.com/u/f72/19/97/10/39/difden18.png
    https://www.wolframalpha.com/input/?i=y'' + 4y' + 4y = [ e^(-2x) ] / (1 + x^2)

Sayfayı Paylaş